Environmental Ship Index (ESI) Een beloningssysteem voor schonere schepen

Sinds 1 januari 2011 is de Environmental Ship Index (ESI) gelanceerd. Dit is een index waarmee een score te verwerven is waarmee ‘schone’ schepen korting krijgen op bijvoorbeeld het havengeld. De ESI is een initiatief van het World Ports Climate Initiative (WPCI), een collectief van 55 toonaangevende havens wereldwijd, waarin projecten worden gedefinieerd en geadopteerd door de verschillende deelnemende havens. Dit alles onder auspiciën van de International Association of Ports and Harbors (IAPH), de internationale belangenbehartiger van zeehavens. De ESI is ontworpen door de havens van Amsterdam, Antwerpen, Bremen, Hamburg, Le Havre en Rotterdam.
Deze werkgroep gaf opdracht tot het ontwikkelen van de Environmental Ship Index en Macaw was verantwoordelijk voor de bouw van de bijbehorende webbased applicatie. Ik sprak met Tiedo Vellinga, voorzitter van de ESI-werkgroep, over dit groene initiatief.

De ESI is een nieuwe internationale maatstaf en indexeert zeeschepen die beter presteren in het verminderen van emissies dan vereist door de huidige wettelijk bepaalde emissienormen. De ESI beoordeelt de hoeveelheid stikstofoxide (NOx) en zwaveloxide (SOx) die een schip uitstoot en waardeert het gebruik van een rapportagesysteem voor broeikasgasemissie van het schip. De ESI is een goede indicatie van de milieuprestaties van zeeschepen en zal helpen bij het identificeren en bevorderen van schonere schepen in het algemeen.

“Het concept is ontstaan om meer inzicht te krijgen in hoe schoon schepen eigenlijk zijn. Er zijn natuurlijk wettelijke regels waaraan schepen moeten voldoen. Maar wat wij met de ESI willen bereiken is dat de eigenaren van schepen al veel bewuster met het milieu omgaan en daardoor al meer maatregelen nemen dan wettelijk verplicht is. We willen deze gedragsverandering stimuleren door de front runners nu al te belonen,” vertelt Tiedo Vellinga.

KPI’s

De index is bedoeld om te worden gebruikt door de havens (incentive providers) om schepen te belonen wanneer zij deelnemen aan de ESI en goed scoren en daarnaast natuurlijk om het gebruik van schone schepen te bevorderen. Schepen (shipowners) die zich hebben aangemeld via de ESI (www.environmentalshipindex.org  ) krijgen een totaal score op basis van een aantal KPI’s: maximaal 200 punten voor het motorverbruik (uitstoot van stikstofoxide NOx), maximaal 100 punten voor de gebruikte brandstoffen (zwaveloxide SOx) en maximaal tien punten voor rapportage over het energieverbruik (CO2).

Vellinga: “Inmiddels zijn meer dan vijfhonderd schepen opgenomen in de ESI. Zij scoren allemaal beter dan de wettelijke norm. Echter de score die nodig is om in aanmerking te komen voor de korting in Rotterdam is vanaf 31 punten en hoger en dit blijkt vooralsnog aan de hoge kant. Slechts vijf schepen hebben die score behaald, waarvan er één in de Rotterdamse haven is gearriveerd. Deze schepen komen in aanmerking voor de korting van zo’n vijf procent op het havengeld. Andere havens, zoals Amsterdam en Hamburg,  gebruiken de ESI ook, maar geven op een andere wijze korting. Daar begint de korting bij 20 punten en neemt die toe met het aantal punten. En de haven van Oslo gebruikt de ESI bijvoorbeeld alleen voor tankers.”

Benodigde gegevens

Schipeigenaren kunnen hun schepen kosteloos aanmelden op de ESI-website. Hier vullen zij de gegevens van hun schip in, zoals het IMO-nummer (het ‘kenteken’ van het schip), het bouwjaar en of ze een Ship Energy Efficiency Management Plan (SEEMP) hebben, oftewel een CO2-administratie. Daarnaast geven de schipeigenaren aan of ze een Engine International Air Pollution Prevention (EIAPP)-certificaat hebben om het maximaal aantal punten voor de NOx-waarde te krijgen en vullen ze hun brandstofformulieren in om tot een SOx-waarde te komen. Op basis van al deze gegevens wordt er een voorlopige ESI-score afgegeven. Deze score is voor de eigenaar van het schip ook een graadmeter hoe hij er met zijn schip voor staat en welke maatregelen hij eventueel nog kan treffen (bijvoorbeeld andere brandstof gebruiken) om alsnog een betere score te krijgen.

Een van de inlogschermen voor schipeigenaren om hun (voorlopige) ESI-waarde te berekenen

Elk halfjaar worden de definitieve scores bijgewerkt, waarmee een schipeigenaar dan – afhankelijk van de hoogte van de score – een korting krijgt op het havengeld. Schepen kunnen zich dagelijks aanmelden via de website maar zijn niet direct op de site zichtbaar. Dit wordt elk kwartaal ververst. Reeds aangemelde schepen kunnen hun wijzigingen doorvoeren op basis van eerdere uitkomsten. Naast dat de ESI-index punten berekent, onthoudt het systeem ook de ingevulde scores en stuurt het een herinnering uit naar de schipeigenaar zodra een score dreigt te verlopen.

EU-klimaatplan

De ESI loopt ook vooruit op het EU-klimaatplan. Daarin is onder andere de 20-20-20-doelstelling is vastgelegd, waarin de uitstoot van schadelijke (broeikas)gassen en het energieverbruik met twintig procent moet dalen. Doordat schipeigenaren nu al bewuster kiezen voor hun brandstof, bijvoorbeeld een soort met minder zwavel, is de schadelijke uitstoot minder. Schonere brandstof en motoren zorgen voor minder luchtverontreiniging. En dat is precies wat de ESI wil stimuleren.
“Een deel van het bedrijfsleven loopt al redelijk voor op de EU-regels en dat is wat wij ook willen bereiken met de ESI. Het is van groot belang dat zeehavens zich duurzaam ontwikkelen. We kunnen hier nu op anticiperen door de schipeigenaren te stimuleren om bewust(er) om te gaan met hun schadelijke uitstoot. Daarnaast zit er ook een economisch belang aan vast. Door strengere luchtkwaliteitsnormen en zorgen van omwonenden van de havens zijn de havens ook genoodzaakt strengere maatregelen te nemen om de luchtkwaliteit in hun havens te verbeteren. Als door de ESI schepen meer en meer boven de luchtkwaliteitsnorm uit komen, is er minder vervuiling in en om de havens. En daarmee hoeven havens dan weer minder compenserende maatregelen te nemen door bijvoorbeeld te voorzien in walstroom om emissies te verminderen,” vertelt Vellinga.

De techniek

De ESI-website is een ASP.NET MVC2-project op basis van .NET4 Framework. Het Model-View-Controller (MVC)-patroon is een architectonisch ontwerpprincipe dat de componenten van een webtoepassing scheidt. Deze scheiding geeft meer controle over de individuele onderdelen van de applicatie. Hierdoor kan er makkelijker ontwikkeld worden en kunnen wijzigingen eenvoudiger doorgevoerd en getest worden. Voor het berekenen van de ESI-waarden is een database gemaakt met SQL Server. Macaw heeft de website gebouwd en host die ook.

Tot slot

“2011 is het pilotjaar waarin de ESI zich moet bewijzen. We hadden gehoopt dat ten minste vijftig schepen zich zouden aanmelden, dat aantal is inmiddels ruimschoots overschreden. We kunnen dus stellen dat het initiatief een succes is. Hoewel slechts vijf van ruim vijfhonderd schepen daadwerkelijk 31 punten of meer scoort, wil Havenbedrijf Rotterdam niet tornen aan die grens. Wat ze wel gaat doen is de 25 volgens de ESI meest duurzame schepen belonen. Met deze maatregel sluit Havenbedrijf Rotterdam aan bij het initiatief van de haven van Antwerpen. De reacties die we van deelnemende havens en schipeigenaren krijgen zijn over het algemeen positief. We concentreren ons de komende maanden op de feedback die we krijgen en gaan die verwerken in de applicatie,” aldus Vellinga.